Jeugdvloer vol verhalen: het kijk- en luisterhuisje van Bibliotheek Bollenstreek

Nynke Zeilstra, Manager Frontoffice bij Bibliotheek Bollenstreek, vertelt in dit interview over de aanleiding, keuzes en eerste ervaringen.

Wat houdt het kijk- en luisterhuisje in en waarom wilden jullie dit ontwikkelen?

“In 2024 en 2025 waren we bezig met de voorbereidingen voor de herinrichting van onze vestiging in Sassenheim. We zagen daarin de kans om een uitdagende en uitnodigende jeugdwereld te maken. Niet alleen met meubels, maar ook met verhaal en illustratie: alles om de ruimte zo fijn en aantrekkelijk mogelijk te maken voor kinderen om te verblijven. En om van daaruit ons aanbod te ontdekken.

In die periode had de Koninklijke Bibliotheek de mini-expo Online Bieb voor de jeugd: een wand met een beperkt aanbod aan luisterboeken en digitale prentenboeken om kennis te maken met de online bibliotheek. Dat bracht ons op het idee om niet alleen een huisje te plaatsen waar kinderen lekker in kunnen zitten met een boekje, maar een huisje waarin ze ook luisterboeken kunnen luisteren en kennismaken met digitale prentenboeken.

Waar kinderen iets ontdekken, bereik je natuurlijk ook hun ouders. Daarmee heb je een tastbaar promotiemiddel voor de online bibliotheek. Dat is in een fysieke bibliotheekvestiging soms best lastig.”

Wat sprak jullie aan in de mini-expo van de Koninklijke Bibliotheek?

“Vooral de tastbaarheid van de digitale content. De mini-expo was prachtig vormgegeven, met illustraties van bekende kinderboeken die je kon beluisteren en bekijken.

In Sassenheim hadden we geen lege wand beschikbaar. Tegelijkertijd wilden we graag een mooi meubel in de jeugdwereld. Zo kwamen we op de combinatie: een huisje dat niet alleen aantrekkelijk is als meubel, maar ook digitale content op een speelse manier zichtbaar en beleefbaar maakt.”

Hoe werkt het huisje voor een kind dat binnenkomt?

“Het huisje staat als blikvanger in de jeugdwereld, tussen de prentenboekenbakken. Als je de trap op komt, zie je het meteen staan. Door de grote illustraties trekt het kinderen vrijwel direct aan.

In het huisje kunnen kinderen kiezen uit vier luisterhoorns die met magneten aan de wand vastzitten. Zodra je een luisterhoorn van de wand haalt, begint het verhaaltje opnieuw. Een kind kan rustig in het huisje gaan zitten en luisteren.

Aan de achterkant van het huisje, wat meer beschut en een beetje aan het zicht onttrokken, staat een scherm. Daarop kunnen kinderen kijken en luisteren naar vier digitale prentenboeken die in een vaste volgorde voorbijkomen.”

Welke keuzes maakten jullie in het aanbod van luisterboeken en digitale prentenboeken?

“We wilden graag bekende verhaaltjes met figuren die kinderen aanspreken. Ook mochten de verhalen niet te lang duren. We kozen voor verhaaltjes van maximaal tien minuten. Het is immers een kennismaking met luisterboeken, en ouders willen op een gegeven moment ook weer verder.

Voor de digitale prentenboeken hebben we samenwerking gezocht met Bereslim. Zij hebben ons geholpen aan vier tot leven gebrachte prentenboeken, met bewegende figuren, geluidseffecten, achtergrondmuziek en mooie vertelstemmen. Bereslim maakte de keuze op basis van hun expertise en de beschikbaarheid van het materiaal.”

Hoe reageerden kinderen en ouders na de opening?

“De meeste ouders zijn enthousiast en laten hun kinderen het huisje zelf spelenderwijs ontdekken. In de eerste drie maanden hebben we een enquête gehouden onder ouders van kinderen die met het huisje aan de slag gingen. Daaruit bleek dat veel ouders positief waren.

Sommige ouders maken bezwaar tegen de aanwezigheid van een scherm. Dan is het aan ons om uitleg te geven over verantwoord schermgebruik, en dat digitale prentenboeken juist goede content kunnen zijn binnen schermtijd.

Veel kinderen lopen direct naar het huisje en gaan erin zitten. De tijd zal moeten leren of dat zo blijft. We hebben voor de komende drie jaar een licentie voor het gebruik van deze verhaaltjes, dus in die periode wisselen ze niet. Tegelijkertijd verwachten we dat kinderen verhalen die ze leuk vinden vaker willen horen. En er komen natuurlijk steeds nieuwe kinderen in de leeftijdscategorie waarvoor deze verhalen bedoeld zijn.”

Wat adviseer je andere bibliotheken die iets vergelijkbaars willen realiseren?

“Wij hebben ervoor gekozen om een huisje te laten maken, maar je kunt dit ongetwijfeld ook doen met kant-en-klare meubels. Ik denk wel dat dit soort meubels de jeugdwereld van de bibliotheek een stuk levendiger kunnen maken.

Zelf ben ik groot voorstander van meubilair dat dicht bij onze opdracht ligt: verhalen, taal en lezen. Dus liever een meubel dat uitnodigt tot ontdekken en taalbeleving dan bijvoorbeeld een glijbaan in de bibliotheek. Daar zijn ontzettend veel mogelijkheden voor.”

Ook aan de slag met je jeugdvloer?

Het kijk- en luisterhuisje van Bibliotheek Bollenstreek laat zien hoe je digitale content op een tastbare en speelse manier kunt verbinden aan de fysieke jeugdcollectie. Het meubel maakt luisterboeken en digitale prentenboeken zichtbaar, nodigt kinderen uit om te ontdekken en biedt ouders meteen een laagdrempelige kennismaking met het aanbod van de online bibliotheek.

Meer weten over de opbrengsten en ervaringen? Lees ook de evaluatie van het kijk- en luisterhuisje.